ستارگانی که روی استوای سماوی قرار دارند، 12 ساعت بالای افق و 12 ساعت زیر خط افق هستند و از شرق طلوع و در غرب غروب می کنند.
ستارگانی که بالای استوای سماوی قرار دارند، در نقطه ای بین شمال و شرق طلوع و در نقطه ای بین شمال و غرب غروب می کنند.این ستارگان بیش از 12 ساعت بالای افق هستند.
بنابر این 3 دسته ستاره داریم، که البته این ها به عرض جغرافیایی منطقه ارتباط دارند:

1. ستارگان دور قطبی که همواره بالای افقند و غروب نمی کنند
2. ستارگانی که طلوع و غروب دارند
3. ستارگان ابدی الخفا(ستارگان دور قطبی جنوب)

در استوا همه ی ستارگان طلوع و غروب دارند و ستاره ی دور قطبی یا ابدی الخفا نداریم، از این رو بهتر است که رصد خانه ها بیشتر در استوا ساخته شوند.

به فاصله ی یک ستاره تا استوای سماوی، میل آن ستاره می گوییم(معادل انگلیسی:declination)
میل از 0 درجه تا 90 درجه متغیر است.
ستارگانی که میل مثبت دارند، بیش از 12 سلعت بالای افق هستند و ستارگانی که میل منفی دارند کمتر از 12 ساعت در آسمان بالای افق هستند.
میل یک ستاره تا آخر عمرش مقدار تقریبا" ثابتی است و در طی عمر ما مقدار دقیقا" ثابتی است.

میل را با علامت دلتای کوچک نشان می دهیم و برای به دست آوردن آن باید فاصله ی ستاره تا قطب(فاصله ی قطبی که آن را با p نشان می دهیم) را منهای 90 درجه کنیم.

مثلا برای عرض جغرافیایی 40 درجه:
ستارگان دور قطبی میل بیش تر از 50 درجه دارند.
ستارگانی با میل بین 50 تا 50- درجه طلوع و غروب دارند.
و ستارگانی که میل کمتر از 50- درجه دارند ابدی الخفا هستند.


مثالی برای تهران با عرض جغرافیایی حدود 36 درجه:
ستارگان دور قطبی: ستارگان صورت فلکی های دب اکبر و ذات الکرسی
ستارگان طلوع و غروب دار: ستارگان صورت فلکی زمستانی جبار
ستارگان ابدی الخفا: ستاره ی سهیل


در این عکس ستارگان دور قطبی را می بینید.این عکس به مدت چند ساعت نوردهی شده و رد ستارگان در تصویر باقی مانده است.

شهرک ستاره‌ها

منبع: ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد.

    شهرک ستاره‌ها (به روسی: Звёздный Городок) یک تأسیسات پژوهشی و آموزشی نظامی در شمال شرقی مسکو است که در آن فضانوردان آموزش می‌بینند. فضانوردان از دههٔ 1960 در آموزشگاه کیهان نوردی گاگارین این شهرک آموزش دیده‌اند.

    در دوره شوروی این شهرک وضعیتی کاملاً محرمانه داشت و بقیه جهان به آن دسترسی نداشتند. خانواده‌های فضانوردان آموزشگاه نیز در همین شهرک مستقر هستند و زندگی می‌کنند.

پی نوشت: این نام را در انگلیسی Star City (شهر ستاره) نوشته‌اند ولی ترجمهٔ درست آن از روسی «شهرک ستاره‌ای» است. برخی از ترکیب‌های صفت و موصوف اینچنینی در زبان روسی، در برگردان فارسی به صورت ترکیب مضاف و مضاف‌الیه درمی‌آیند. واژه Звёздный городок به صورت زْوی‌یُزْدْنی گارادُک تلفظ می‌شود.

مهبانگ

مِهبانگ یا انفجار بزرگ (Big Bang) لحظه آغازین هستی را گویند که به وجود آمدن هستی از آن شروع شده‌است.

در زبان پارسی «مِه» یعنی «بزرگ» و بانگ به معنای صدای بلند است.

یک نظریه درخور توجه - یا در واقع یکی از جالب‌ترین موضوعاتی که یک انسان در طول عمرش می‌تواند از آن مطلع شود - این است که جهان فعلی ما از ذره بسیار کوچک تر از کوچک‌ترین ذرات بنیادی بوجود امد البته علم فیزیک در ان لحظه وجود نداشت و به این حالت تکینگی گویند در واقع از این تکینگی جهان منفجر شد و از این ذره همهٔ ذرات بنیادی به وجود امدند و شروع کردند از مرکز آن دور شدن. که میلیاردها کهکشان و از جمله همین کهکشان راه شیری خودمان به وجود آمدند. این انفجار باعث انبساط جهان به صورت بادکنکی می‌شود البته نیروی دیگری که در این انبساط و کند شدن سرعت انبساط ان تأثیر دارد نیروی جاذبه‌است و خمیدگی‌های فضا زمان نسبیتی و در این صورت سه حالت متصور است ۱ - انبساط دائم ۲ - رسیدن به یک حالت ثابت و پایدار ۳ - انقباض بعد از انبساط

---

ماده متراکم

تئوری تراکم عالم قبل از انفجار بزرگ را می توان با مطالعه در چیستی سیاهچاله های فضایی بهتر دریافت. در سیاهچاله های فضایی، اتم هابه اجزای سازنده شان تجزیه شده و فضای میان آنها از بین می رود. به این ترتیب ماده شدیداٌ متراکم و چگال می شود. این عکس اتفاقی است که در هنگام انفجار بزرگ روی داده است.

از ویکیپدیا دانش نامه ی آزاد
چند توضیح از کتاب جهان در پوست گردو(نوشته ی پروفسور استیون هاوکینگ):
انفجار بزرگ:تکینگی در آغاز جهان، کمابیش 15 میلیارد سال پیش.

تکینگی:نقطه ای در فضازمان که در آن خمیدگی فضازمان بی نهایت و ناکرانمند می شود.

تکینگی برهنه:تکینگی فضازمان که گرداگردش سیاهچاله ای نیست و ناظر دوردست می تواند آن را ببیند

فروپاشی بزرگ:نامی که به سناریوی ممکن برای پایان جهان داده اند و در آن همه فضا و ماده فرو می پاشند تا تکینگی ای شکل بگیرد.

قضیه ی تکینگی:قضیه ای که نشان می دهد در شرایط معیتی، تکینگی-نقطه ای که نسبیت عام در هم می شکند-باید وجود داشته باشد؛ و به ویژه نشان می دهد که جهان باید با تکینگی آغاز شده باشد.

  سلام عرض می کنم.
پریروز روز جهانی نجوم بود.امیدوارم که لذت برده باشید از این روز.
من متاسفانه چند وقت بود که نتونسته بودم این وبلاگ رو آپ کنم و الان هم که به خرداد ماه نزدیک می شیم و امتحانات هم به ما نزدیک می شن.

به قول معلم فیزیکمون که می فرمایند:((به پایان آمد این دفتر/حکایت هم چنان باقی ست))
   و انشا ا... این وبلاگ و فیزیک و نجوم هم هم چنان باقی ست و معلمانمان هم همین طور.یک مدت، در حقیقت تا پایان خرداد ماه باید با این وبلاگ خداحافظی کنم ولی حتما دوباره بر خواهم گشت.

فقط می خواستم این آخر سالی یه تشکر از معلمانم بکنم تا لا اقل بدونن که من به یادشون هستم....البته زحماتشون رو که نمی شه جبران کرد مگر با نتیجه گرفتن تو اون درس....

امیدوارم که تمام دبیرانم از من راضی باشند و در این سال شاگرد خوبی بوده باشم.

از زحمات سرکار خانم زارع،دبیر فیزیک
جناب آقای فنونی،دبیر فیزیک پیشرفته
جناب آقای صیفی کار، دبیر المپیاد نجوم
و سرکار خانم عظیم لو، دبیر کارگاه نجوم دبیرستانمان
تشکر می کنم.
   امیدوارم سال بعد هم در کنار همین معلمان خوب باشم و از تجربیاتشان بهره مند شوم؛ نه تنها من، بلکه همه ی دوستانم همین آرزو را داریم.
       

اَختَرفیزیک یکی از شاخه‌های فیزیک است که به ویژگی‌های فیزیکی ستارگان می‌پردازد. این شاخه به فیزیک ستارگان، فضای میان ستاره‌ای، تولد و مرگ اجرام فضایی می‌پردازد. تنها اطلاعاتی که ما از ستارگان بدست می‌آوریم امواجی است که دریافت می‌شود. فقط نور، اختر فیزیک با کمک این اطلاعات و تطبیق قوانین فیزیکی از یک سو جهان را بهتر تبیین می‌کند و از یک طرف با کمک آزمایشگاهی به بزرگی عالم تئوریهای جدید را می‌آزماید.

برای بررسی ستارگان دراختر فیزیک باید اطلاعات دقیقی ازمحل ستارگان داشته باشیم. به همین منظور ازکره سماوی یا کره آسمان استفاده می‌کنیم و محل ستارگان را برروی آن مشخص می‌کنیم چون دراین امر از کره استفاده می‌کنیم وسطحی که مکان را نسبت به آن اندازه گیری می‌کنیم کره‌است از مختصات قطبی کروی استفاده می‌کنیم. برای به دست آوردن نتیجه بهتر از دستگاه مختصاتی استفاده می‌کنیم که نسبت به زمین ثابت باشد، چرا که ماهم به عنوان یک ناظر زمینی نسبت به زمین ثابت هستیم. دراین دستگاه استوائی کره همانند استوای زمین است. یعنی این صفحه استوائی عمود بردوران زمین است. جهت محور دوران زمین هم ثابت نیست و به علت تأثیرات گرانشی دارای حرکت تقدیمی است ومختصات ستارگان به علت تغییرات محور مختصات برحسب زمان دچار تغییر می‌شود.

مختصات بکاررفته عبارت‌اند از بُعد و میل. بعد همانند طول جغرافیائی درزمین است. برروی کره سماوی می‌بایست، چیزی همانند نصف النهار زمین وجودداشته باشد، که از نقطه مشخصی که بعد صفر نام دارد، عبورکند. نقطه صفر بعد را جهت خط مکان برخوردکننده صفحه استوائی زمین و صفحه مدارزمین به دور خورشید، که همان دایرة البروج است تعریف کرده‌اند. تغییر نقطه صفربُعد برحسب زمان صورت می‌گیرد، با تغییر جهت صفحه استوائی، جهت خط محل برخورد دایرة البروج و صفحه استوائی نیزبرحسب زمان تغییر می‌کند، این تغییر جهت گیری، به علت، حرکت تقدیمی محور زمین است. بعد را برحسب دقیقه و درجه اندازه گیری می‌شود. ۲۴ ساعت معادل ۳۶۰ درجه‌است، بُعد زمانی را تعیین می‌کند که ستاره بیشترین ارتفاع دربالای افق را داشته باشد.

گرایش ها:

• کیهانشناسی
• فیزیک خورشیدی
• اخترشناسی
• نجوم رصدی
  

از ویکی پدیا، دانشنامه ی آزاد

منبع:

آکادمی علوم فضایی ایران

اخترشناسی در ایران باستان

اصطلاحات ستاره‌شناسی در پارسی میانه:

ستَویس یا سَدویس: به ظن قوی نام ستاره سهیل

تیشتَر: نام ستاره شِعرای یَمانی

روزآهنگ و شباهنگ: نامهای سیاره زهره در زبان عامیانه

دیگپایه: صورت فلکی شَلیاق

هَشتبَر: صورت فلکی تَنَیُّن، اژدها

موشپر و موشپار و موشپاریک: "ستاره"دنباله دار

نیزک و نیازک: شهاب ثاقِب

کَندَر: حرکت رِجعی

نوماه: هلال

پُرماه: بدر

نیم ماه [نیما] و نیم پُری: تربیع

سروش: نام ستاره عَیّوق

ماهیگیر: نام ستاره α دَلو

روجینه: ستاره وسطی کمربند جبار

چشم شیر: ستاره وسطی از سه ستاره که در گردن اَسَد اند.

کرکس نشسته، ‌وَنَنْد، نَسر واقع یا آلفا شلیاق (α Lyr) سومین ستاره پرنور آسمان است. این ستاره زمانی ستارهٔ قطبی زمین بود و در ۱۲۰۰۰ سال دیگر نیز ستارهٔ قطبی خواهد شد. این ستاره در پیکر آسمانی دیگ‌پایه (شلیاق) قرار گرفته است و به همراه دو ستاره دیگر تشکیل مثلث تابستانه را می‌دهند. ونند را در ایران باستان نگهبان دروازه‌ها و گذرگاه‌های کوه‌های البرز می‌دانستند.

 

 

 

از ویکیپدیا ،دانش نامه آزاد

منابع

نقل از کتاب «گاهشماری در ایران قدیم»، حسن تقی زاده، تهران 1317

جهان برای کشف از آن توست.
سال 2009 میلادی، سال جهانی نجوم نام گذاری شد و امیدوارم که برای جامعه ی نجومی سال پر باری باشه و پر از اکتشاف و سفر های فضایی.
این سال مصادف است با چهارصدمین سالی که از نخستین رصد گالیله می گذرد.
در این سال پروژه ها و برنامه های فراوانی در رابطه با نجوم وجود دارد.
یکی از این پروژه های جالب ((او یک ستاره شناس زن است)) است.
برای اطلاعات بیش تر حتما به دو لینک زیر مراجعه فرمایید.
این هم سایت رسمی سال نجوم: http://astronomy2009.org

و سایت کشور ایران برای سال جهانی نجوم:http://iya2009.ir


لیست کشور های فعال در سال جهانی نجوم:

درود بر شما ایرانیان.
سال نو و عید نوروز بر همگی خوش باد.
همون طور که میدونید سال نوی ما پارسیان دقیقا در روز اول بهارست و اگر آن را از نظر ستاره شناسی بررسی کنیم خواهیم دید که عید ما لحظه ی رسیدن خورشید به اعتدال بهاری(برابران بهاری) یا همان نقطه ی اول حمل است و این در هر سال اولین رویداد نجومی آن سال به حساب می آید.
پس نوروز و همچنین رسیدن خورشید به نقطه ی برابران بهاری بر شما پارسیان خوش باد.